CONSILIUM AD EXSEQUENDAM CONSTITUTIONEM
DE SACRA LITURGIA
5 aprilis 1966 \ Schemata N°. 150
De Pontificali, 7
Coetus a studiis N. 20
DE CONSECRATIONE ELECTI IN EPISCOPUM -
I. Praenotanda : >
Nemo consecrari @ebet, nisi prius constet Consecratori princi-
pali de commissione consecrandi sive per litteras Apostolicas,
si sit extra curiam, seive per commissionem vivae vocis oraculo,
a Sumo Pontifice Consecratori principali factem, si Consecra-
a) ‘.
tor principalis äipse sit Cardinalis
Episcopus consecrator prineipalis debet saltem alios âuos Epis—
a),
copos consecrantes adhibere””/; sed valde optandum eat, ut omnes
Episcopi praesentes una cum Consecratore principali Electum
consecrent
b)
a)
Électum saltem duo presbyteri eius presbyterii assistent
Dies consecrationis debet esse Dominica vel Natalitium Aposto-
lorum vel etianf festiva) si Summus Pontifex hoc specialiter
induiserit 2) Ç
ad 1: a) Cf. Pontificale Romanum
ad 2: a) Cf. CIC © 954 ' b}) Cf. Const. ’Sacrosanctum Concitiun' art.76 ad 3: a) Cf, infra n. 18 {nota) ad 4: a) Cf. Pontificale Romanum FR 2
confertur
5 In liturgie verbi semper Consecrator principalis praesidet
concelebrationi, quem praesidentiam etiam habet in liturgia
eucharistice, si consecratio non in ecclesia propria Epiacopi
nuper consecrati fit; hoc in casu Episcopus nuper consscratus
primum 1ocum tenet inter alios concelebrantes.
Si autem Consecratio fit ädin ecclesia propria Episcopi nuper
consecrati, ipse praesidet concelebrationi än liturgia eucha...
ristica a), hoc in casu Consecrator principalis primum locum
tenet inter alios concelebrantes.
6 Valde convenit.ut ommes Épiscopi consecrantes issem eoncelebrent”
ad 5: 2) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 43 (Quees. XXII} : ‘Optandum est enim ; ut treditio antique romana (cr. ‘Tra- ditionem Apostolicam' 8, Hippolyti Romani: ed. B. Botte, La Tradition apostolique... p.ll) quae etiam in oriente vigui’ (Cf, Constitutiones Apostolorum VIII 5, GS : eë. F.X. Punk, p. 476) restituatur, securidum quam in concelebratione con- secrationem episcopalem sequente Épiscopus ädin ecclesia propria consecratus sit celebrans principalis. Hic modus magis respondet menti Constitutionis ‘Sacrosanctum Concilium! art. 41 et etiam menti Constitutionis 'lLumen gentium', art. 26)
ad 6: a) Cf, Ritum servandum in concelebratione Missae, n. 5. 23
Insuper optardum est, praesertim, si Consecratio fit in ecclce-i-
propria Electi, ut etiam nonnulli presbyteri eius presb ter
-saitem duo- concelebretioni intersint®
7 Consecrsator principalis et Episcopi Césecrantes et soncelebrnn-
tes {et presbyteri forte concelebrantes) sacras vestes induere
debent sicut äin Ritu servando pro Concelebratione Missae ste
tutum est), Episcopi autem Consecrantes , qui forte non conce-
lebrant , sumunt amictum, rochetum, crucem pectoralem, stolan,
pluviale, mitrem. Electus induit amictum ,albam, cingulum,
‘ crucem pectoraliem }, stolem , casulam, manipulum b A . De benedictione anuli, baculi Pastoralls, mitrae
8 Benedictiones anuli, baculi Pastoralis, mitrae tempore opportu
no, ante ipsan actiV coran de more peraguntur a) .
4 ONE
9 De _anuli benedictione
Fontifex sine mitre benedicit anulum dicens: a)
10 De baculi Festoralis, _bensdictione
Pontifex sine mitra benedicit baculum Psstoralem dicens.*
‘11 De mitrae benedictione
a)
Fontifex sine mitre benedicit mitram dicens:
ad 6: b) De presbyteris in Missa, in qua Consecratio episcopalis
confertur , concelebrantibus in $Sess. Cons, VI, Schema 102,
n. 31 dictum est. Hic modus respondet menti Const. 'Sacrc-
sanctum Concilium' art. 41: 'Episcopus ut sacerdos magnus
sui gregis habendus est... praesertim in eaûem Eucharistia
in una oratione, ad unum altare cui praesst Episcopus à suo
presbyterio et ministris circoumdatus!.
ad 7: a) N. 22
b) CF. Pontificale Romanum
a 8: a) Cf.Sess,.Cons. VI, Schema 102, n. 22 (Quaes. IX).
ad 9: a) Formuls poste exarabitur.
ad l0:a) Formuia postea exarabitur. :
ad 11:a) Formula postea exarabitur. : . UE
4
: De iis quee peranda sunt
12 Praeter ea quae pro Misseae concelebratione necessaria sunt, in credentia haece parentur:
a) anulus, baculus Pastoralis, mitra pro Electo;
b) dona pro offertorio: duo intortitia, âuo panes, duo barilia
a) ‘3;
vino plena
ce) libelli orationis Consecrationis pro Episcopis consecran-
tibus b),
13 Sedes pro Consecratore principali, Épiscopis consecrantibus, Électo, presbyteris forte concelebrantibus pérentur hoc modo: a) In liturgie verbi sedes pro Episcopis consecrantibus iuxta sedem Consecratoria principalis stent, sedes pro Electo et presbyteris assistentibus (et forte concelebrantibus) stent in opportuniore loco presbyterii versee ad sedem Consecra- toris principalis.
b) Si opus est dn Consecratione Electi parentur sedes pro
Consecratore principali et Episcopis consecrantibus inter
altare et cancellos , ita ut tota actio liturgica a fideli-
bus bene congpici quent,
Ti: De jituræisa verbi
14 Omnibus rite dispositis, ordinatur processio per ecclesiam ad altare modo consueto. Subdiaconum librum Evangeliorum deferentem sequuntur presbyteri concelebrantes, quorum duo digniores EÉlectun a dextris et a sinistris dueunt, deinûe Episcopi consecrantes ac denique ŒEpiscopus Consecrator principalis medius inter duos Episcopos Conseorantes digniores.
15 Peragitur liturgie verbi more in Ritu servando pro Concelebra- tione Missae descripto.
ad 12: a) Cf, Pontificele Romanum b) Cf. Infra n. 30 25
Dicto evangelio vel symbolo, si dicendum est, expleto, incipit a) . Consecratio episcopalis TITI: De Consecretione episcopali A 8}
17 Juxta ordinem supradicbtum parantur sedes pro Consecratore
principali et pro episcopis consecrantibus.
a)
18: Electus a duobus presbyteris assitentibus ädéucitur ante
sedem Consecratoris prinoipalis, cui reverentiem faciunt
capita inclindtes,
19 Dignior presbyterorum assistentium æallogquitur Consecratorem principalem his verbis:
Reverendissime pater, postulat sancta matér £Ecclesia Catho-...
lica , ut hune praesentem Presbyterum ad onus ÆEpiscopatus
sublevetis.
Consecrator principalis âicits
Habetis mandatum Apostolioum ?
Respondet dignior presbyterorus assistentiun 3 .
Habemus.
ad 16: a) Cf, 8ess. Cons. VI, Schema 102, n. 41 (Quaes. XX) : 'Loous aptior omnium rituum Consecrationis episcopalis esse vide. tur .4, inter duas partes Missae, inter liturgiam mempe verbi et eucharisticam.., (Secundum ‘fraditionem Apostolicam S. Hippolyti Romani consecratio episcopalis fit immediate ante liturgiam eucharistieam: cf. B.Botte, La Tradition apostolique...p.10).! ad 17: a) Cf. supra n. 13.
ad 18: a) CF. Sess. Cons. VI, Schema 102, n.33 (Quaes.XVI : "In celebra- tionibus Jliturgicis quisque , sive minister sive ficelis, munere suo fungens , solum et totum id agit, quod aû ipsum ex rei notura et normis liturgicis pertinet (Const. 'Sacro- sanctum Corcilium' art.28}). Erat antiquus usus romanus sut dclegati cleri et populi ecclesiae episcopum desideranti® a consecratore, in hoe casu 8 Pontifice Romano, consecrationenm Electi postularent (Cf. OR XXXIV, 21 ss: ed. M. Andrieu, Les Ordines Romani... III, 608 ss; OR XXAXV B, l ss: ibid., IV, 100 s9. er 726 TT
Consecrator principalis dioit:
Legatur.
a)
20 Tum notarius Consecratoris principalis accipilens mandatum
de manu presbyteri assistentis 1egit mandatum.Mandato per no-
tarium perlecto Consecrator principalis dicit:
a)
Deo gratias.
21 Deinde Consecrator principalis alloquitur Electum coram se
sedentem necnon et clerum ac populum . } a
Sivelit, facere potest his yertis: 0) .
22 Post allocutionem surgit Electus et stat ante Consecratorem principalem sedentem oum mitra. Consecrator principalis
examinat Electum a) his verbia:P)
Vis...
Elsctus respondet:
© Volo.
23 Deinde omnee surgunt. Conseorator principalis dicolt versus
ad populumt . .
Oremus, dilectissimi nobis, ut huic Electo utiliati eccle-
siae providens benignitoe ommipotentis Dei gratise suse
tribuat largitatem.
a)
Diaconus:
Plectamus genua. !
ad 19: a) Cf. Pontificale Romanum Lu cr ad 20: a) Cf. Fontificale Romanum . | ” ad 21: a) Cf. Sess. Cons. VI, Scheme 102, n.34 (Quaes, XVII): ‘Optandun est , ut in rubricis praescribatur allocutio & Consecratore populo facienda de munere episcopali..,. immediate post lectio- nen Mandati Apostolicei ante examen Electi', b} Formula adhue exaranda, ad 22: a) Cf. Sess. Cons.Vl, Scheme 102, n. 37 (Quaes. XVITT). b) Formula adhuc exaranda, aû 23: a) Textus receptus: Pontificale romeno-germanioum, cp. LXIIT, n, 29 (ed. Vogel-Elze I, 216) et in sequentibus Pontificali- bus romanis; in Sacrämentario Selasiano Vet. (eä.Mohlberg n. 766) et in Missali Francorum (ed.Mohlberg . n.36) textus sic gonat: 'Oremus, dilectissimi nobis, ut his viris ad utilitatem ecclesiae providendis , benignitas omnipotentis Dei gratiae suae tribuat largitatem.' -7-
rs 24 Et mox Consecrator principalis et Episcopi consecrantes onte Ù sedes suas cu mitris procumbunt; Électus vero prosternit | se a sinistris ÆConsecratoris principalis; ministri etiam atque ° alii omnes genuflectunt, j
Tunm cantores incipiunt Iitanias.*
Post uitiman invocationem addatur:
Ut hune Electum benedicere digneris. R: Te rogamus.,,
Ut hunc Electum benedicere, et sanctificare digneris...
Ut hune Flectum benedicere, et sanctificare, et consecrare
digneris.?
‘25 : Deinde surgit soilus Consecrator principalis et eposita mitra
eantat {vel clara voce dicit) orationem:
Propitiere, Domine, supplicationibus nostris, et inclinato
super hune famulum tuum cornu gratiae sacerdotalis, bene-
dictionis tuae äin eum effunde virtutem .
Per...
a)
26 Fostea Diaconus:
Levate.
:
ad 24: a) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, m. 38 (Quaes. XIX): Lo
Forma litaniarum optior et brevior postes exarabitur. ne
ad 24: db) Nobis visum est reverti ad antiquiorem traditionem romanam
(Sec, X. ex.}), secundum quam cantores cantant et invocatio.
nes speciales (af. OR XXXV À, n.7: ‘Tune scola incipit
lastaniam et in penultimo dicit: Utfratrem nostrum Illum
electum ad pontificem sanctificare digneris , te rogamus,
audi nos': ed. M.Andrieu, Les Ordines Romani... IV 74). Hoc
loco benedictio CUonsecratoris principalis dinutilis ac
pracbens ansam erroris videtur, quia benedictionem seu
consecretionem veram, in ritu nempe sacrementali conferendam,
aliquo modo duplient. Modus usque nunc äin Pontificali Gui-
lelmi Durandi (saec. XIII ex.) primo oceurrit (1.1, cp. XIV,
n. 28: ed, M. Andrieu, Le Pontifical romain... III 381 s), in
statu minus evoluto in Pontificali Romano XII saec., secundae
recensionis (ep. X, m.20: ibid. I, 146}.
ad 25: b) Textus receptus in Sacramentario Veronensi (ed.Mohlbers * 7...
in Secramentario Gregoriano (ed, Lietzmann n.2,1} et in tota
traditione. ‘
E=
27 Omnes surgunt; Consecrator principalis et Episcopi consecran-
tes stant cum mitra ante faldistoris sua, versi ad Electum et
populum. Electus surgit et coram Consecratore principali ge-
nuflectit.
28 Tum Consecrator principalis äimponit 1ibrun Evangeliorum aper-
tum super cervicem et scapulas Electi. Duo diaconi a) a dexte-
ris et sinistris Électi stantes teneant Tlibrum Evangeliorun
b)
usque dun orotio Consecrationis finitur.
ad 28: a) Nobis ineptum videtur, unum ex Csapellanis ZÂibrum tenere; si autem duo librum tenere debeant , restituatur modus ab anti- quissimis temporibus traditus: liber Evangeliorum & duobus diaconis teneaturt: of. Constitutiones Apostolorum VIII 4, 6 (ed. F.X.Funk I, 472}; OM XL À, n.5: fPostmodum adducuntur evongelia et aperiantur et teneantur super caput electi & diaconibus' (ed.M, Andrieu, Les Ordines Romani..,IV 297); item OR XL B, n.5 (ibid. 307); Pontificale Romance Curise , cp. XIII À (Incipit ordo qualiter romanus pontifex apuê basilicam beati Petri apostoli debent ordinari)n.4: ‘Post haec defertur evangeliun et apertum tenetur super csput electi à diaconibus! (ed, M, Andrieu, Le Pontifical romain.,, II 396)s item: op.XIII B, n.15 (ibid.373): ‘Post haec episcopus Ostiensis ponit aperbtum librum evengeliorum super cervicem consecrandi, sicut oporum , tenatibus an
tam’ 3; Pontificale Guileïmi Durandi , 1,1, ep.-XVII (Ordo romamu
ad romanum pontificem oréinandum) n.4: ‘Post haec liber evonge-
liorum tenetur super caput electi apertus an diaconis curdi-
nalibus' (ed.M.Andrieu, Le Pontifical romain... III 395).
Modus filter -duo episcopi tenentes librum evangeliorum - à sic
dictis ‘Statutis Ecclesiae antiquis' initium sumits
n. 90:
'Episcopus cum ordinatur, duo episcopi ponant et teneant
evangeliorum codicem super cervicem eius...1 (ed. Ch.Munier,
Les Statuts ecclesiae antigun...95). Hic modus et in Pontifica-
li romano-germanico (cp. DKIII, n. 31: ed. Vogel-Elze I 216) et.
in Fontificali Romano XII saec. (cp. X, n. 21: ed. MAndrien,
Le Pontifical romain... I 147) occurrit.
b) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 26 (Qunes.XII): "Investigatio
historica docet ex antiquissimis temporibus impositionem libri
Evangeliorum exstitisse (cf. B.Botte, Le rituel d'ordination ê
des Statuta Ecclesine antiqua: RTAM 11/1939, 231-233), sed
solummodo durante impositione manuum (et praefatione consecré
tionis ). Etiam secundum libros liturgicos recentiores (e.gr,
Pontificale Guilelmi Durendi: saec. XIII ex.: ed. M. Anérieu,
:
Le Pontifical romain.., III 382 ss) impositio libri Evangelio-
rum fit solummodc durante manuum dimpositione et praefatio-
ne consecrationis, Optandum est, ut hic modus restituatur'.
9e
29 Deinde Consecrator principeiis import t®) embas manus super caput Electi nihii dicersg « Similiter faciunt post eum et Episcopi consecrantes ‘.
30 Episcopis consecrantibus æ&d loca sua reversis omnes deponunt mitras et Consecrator principalis extensis manibus ante pectus a) cantat (vel clara voce dicit} :
ad 29:a) Quord locum impositionts manuum ef. Sess. Cons. VI, Scheme 102, n. 1% (Quaes, 1}. b) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 4 (Quaes. Il): ‘De verbis 'âccipe Spiritum Sanctum' quse ed manuum äimpositionem dicuntur investigatio historica docet, hane formulam per Pontificale Guilelmi Durandi (saca. XIII ex.) in Consecrationem episcopa... Lem introductam esse (ed. M.Andrieu, Le Pontifical romain .., III 5823 V. Leroqualis , Les Pontificaux manuscrits ,.. Paris 1957 , L, p. LXRXVII}. Quia haec verba secundum Constitutionen Apostolican ‘Sacramentum Ordinis! sû ritum sacramentalem non pertinent , lmmo in errorem dueunt, ae si istis verbls Ep copus consecraretur , omittantur*,
a) Cf, Constitutionem ‘Sacrosanetum Concilium' n.763; item Instruc-
tionem ‘Inter Cecumenioi! n.69+t ‘Manuum imposititonem îin
Consecrntione episcopali onmnes ÆEpiscopi praesentes ..,
facere possunt!.
aû 50:a) Quoñd textum orationis Consecrationis ef. Sess.Cons. VI, Schema 102, n.17 (Quaes.V): '.., exerÿrubiei debere videtur quaestio,. utrum substitui possit alius textus , qui exprimet melius theologiam munerum episcopalium. Qui textus aut de novo exe randus esset aut sumendus e fontibus antiquis, utique forsi- tan hic vel illuc leviter mutandis.Imprimis sese offert oratio consecratoria Traditionis Apostolicae S.Hippolyti Romani saec. III ineunte seripta. (Haec oratio)... usque hodie in oë7 one episcopi Coptorum et in forma ewoluts que- e lem induit in ‘Testamento Domini' ïin liturgia ordinatio- nis Syrorum occidentalium in honore habetur'. — Textus pro- positus versionem latinam Traditionis Apostolicae S. Hippo- : lyti praebet, quae tamen corrigitur , ubi opus est, secun-
dum recostructionem lingua gallica a B.Botte facta ex versionibus orientalibus et praesertim ex "Epitome Consti- tutionis Apostolicae' graeca , ubi oratio consecrationis directe ex ‘lraditione Apostolica' depromba est.
Deus b et pater domini nostri Iesu Christi , pater miseri- cordiarum et Deus totius consolationis (2 Cor 1,3), qui in excelsis habitas et humilia respicis (Ps 112, 5-6), qui cognoscis omnia antequam nascantur (Dan 13,43), tu qui dedisti in ecclesia tua regulas per verbum gratiae tuae, : qui praedestinaosti ex principio genus iustorum ab Abraham,
qui constituisti principes ac sacerdotes , et sanctuarium | tuum sine ministerio non êereliquisti, oui ab initio muñdi
plaeuit , in his, Quos elegisti glorificari: nune effunde eanm virtutem , quae à te est, Spiritum principalem (Ps 50,14), quen dedisti dilecto filio tue lesu Christo, quem donavit sonotis apostolis, qui constituerunt ecciesiam per singu- la Jloca ut sanctuarium tuum, in gloriem et laudem inde- ficientem nominis tui,
Da, cordium cognitor pater, super hunco servum tuum, quem
elegisti ad episcopatum, ut pascst gregem sanctum +tuum,
et sunmum sacerdotium tibi exhibeat sine reprehensione,
serviens tibi nocte et die, ut incessanter vaTtun tuun b) Dialogus initialis consuetus orationis Consecrationis non retinetur , quis ex se oratio Consecrationis non est prex euchoristicas practerea dialogus initialis orationis Con secrationis duplicat dialogum initialem praefationis ° Missae: Ratio historica: Diglogus initialis din epistola Kineomari Arckep.Remensis (saec. IX med.) primo occurrit: n. 9 (ed. M. Andrieu, Le sacre épiscopal... RHE 48/1955, 39); sed in sic dicto ‘Missali S Eligii' (Ms: Paris, Bibl. nat. lat 12051: saec. X med.: ed. J.Morinus , Commentarius An sacris ecclesiae ordinationibus... Antwerpise 1695, 221} hic modus reicitur: "Et non dicitur ‘Vere dignum' in consecratione'. IN OR XXKV:, n. 37 rubrica dicit: ‘Pontifex dicit unam orationem in modum collectae, alteram eo modulamine, quo solet contesta- ta (i.e. praefatio) cantari' (ed. M.märieu, Les Ordines Romani.., IV 202}, -In libris liturgicis romanis usque ad saec. XIII dialogus initialis non invenitur, quod patet. ex Pontificali Romanne Curiae op. XIII À et B (ed. M. Andrieu, Le Pontifical romain... II 369. 373}, 11
propitium reddat et offerat dona sanctae ecclesiae tune:
da ut virtute Spiritus sumni sacerdotii habeat potestatem
dimittendi peccata secundum mandatun tuum (Jo 20, 23}; ut
distribuant muner& secundum praeceptum tuum et solvat
omne vinoulum secundum potestatem quam dedisti apostolis
(MT 18,18); placeat tibi in mansuetudine et mundo corde ,
offerens tibi oûorem suavitatis , per filium tuum Iesum
Christum , per queëm bibi gloria et potentia et honor,
eum Spiritu sancto in sancta Ecclesia et nune et in sae-
cula sseculorum.
K : Amen.
Sequentia verba orationis Consecrationta) cantontur &) ve}
elara voce dicuntur) ab omnibus Bpiscopis consecrantibue ‘,
qui manue versus Électum extendunt:
e) Patet iudicium spectare aû éuperiorem auotoriteten, utrum verba essentialia debeant determinari et quaenam sint.Secundum propositionem în Sess, Cons. VI factam nobis videntur Haec verba idean essentialem Consecrationis episcopalis bene exprime- ret'Nunc... nominis tui', d) Quoad modum proferendi illa verba cf, Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 16 (Quaës, IV): 'Optandum ets ut tote forte sacra- mentalis +. contu proferatur'. e) Cf, Sess. Sons. VI, Scheme 102, n.18 (Quaes. VI): Placuit Patri- bus, ut verba essentialia tantum ...si determinantur. ab omni- bus Épiscopis consecrantibus una cum Conseeratore principali cantentur (vel -si tota oratio Consecrationis clara voce dicitur
- clara voce dicsntur). f) In schemate 102 Ge hac manuum extensione versus Elecetum facta non est mentio s sed din schemate 124 (De Consecratione Presby- teri) dictun est (n.1l) : "Maxime decet, rubricam firmiter präescribere, ut omdes presbyteri, qui manus imposuerunt , duran- te praesfatione consecrationis circa Episcopum consecranten stent ; irmo etiam manuum imposibtionem per manus dexterae extensionem continuare debeants; ita aperte demonstratur, quod dicit Constitutio ‘Lumen gentium': ‘Presbyteri, ordinis Episco- palis providi cooperatores eiusque adi utorium et organum.., unum presbyterium eum suo episcopo constituunt...' Si autem in Consecratione Presbyteri Consecrator et presbyteri aûstan- tes manus versus Consecrandos extendunt, potius ergo in Concerne tione Episcopi Consecrator prineipalis et Episcopi consecrantes modo proposito manus extendant. Prosequitur Consecrator principalis extensis manibus ante pectus: Finita oratione Consecrationis diaconi resumunt librum Evan-
. 31 geliorum de cervice Consecrati et unus d&iaconorum tenet Consecrato a) - codicem usque dum braditur Consecrator
principalis et Episcopi consecrantes sedent cum mitra.
32 Consecrator principalis pollicem suum intingit in sanctum Chrisma et inungit 9} in forma crucis gyrmi ta tem capitis b) Consecrati coram se genuflexi dicens î
Expleta unctione, Consecrator principalis pollicem abetergit.
35 Tune Consecrator principalis accipit dibrum Evangeliorum e his verbis!: a) manu diaconi illumque tradit Consecrato Accipe Evangelium et praedica populo tibi commigso; potens
est enim Deus, ut augeat tibi gratiam suen. V)
Postez diaconus resumit librum Evangeliorum et reponit in le...
gile,
34 Tum Consecrator principalis anulum in digitum anularem
dexterae manus Consecrati fimmittit # } dicens!:
Accipe anulun ut fidei signaculum: et sponsam Dei senctam
Ecclesiam, intemerata fide ornatus, illibate
_aû 51: a) Cf.Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 26 (Quaes.XII). ad 32: a) Quoad positionem unctionis capitis ef. Sess. Cons. VI, Sehema 102, n. 15 (Quaes.VII}; quond omissionem unetionis mamuum cf. ibid. n.21 (Quaes.VIII). b) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, n,.20: 'Optendum est, ut unctio capitis peragatur liniendo chrismate solummodo summitaten capitis (vel, si casus ferat, frontem) in forme crucis. Ligatio capitis cum meppule ritus inutilis est et omitta- tur'.Cf. ibid.,n. 21: ‘Antiphona ‘Ungentum in capite ..' cum suo psalmo ad unctionem capitis cani potest, si plures consecrandi sunt'. In Sess. Cons. aë hoc punctum D.Martimort dixiti" Antiphons ‘Unguentun in capite' cwmguo psalmo hoûie difficultatem facit"; proposuit , ut cantetur Is 62, 1-2 (Le 4, 18-19}. c) Formula adhuc exerabitur. ad 33: a) Cf. Sess.Cons.VI, Schema 102,nn.27 # (Quaes. XIII et XIV). b) Pontificale Romanum:'Accipe Evangelium, et vade, praedica po- pulo tibi commissos; potens est enim Deus, ut augeat tibi gratiam suam; qui vivit et regnat in saecula gaeculorum,. R: Amen. ad 34: Cf. Sess.Cons.Vi, Schema 102, n. 22 (Quaes. IX) : ‘..bene- dietiones (sc'insignium) tempore opportuno, ante ipsam rotionen sacrom peragantur!. ‘ 13
cuotodi. )
35 Deinde Consecrator prineipalis tradit ZConsecrato baculum
Pastoralem îin manum dexteran dicens:®)
36 Deïnde Consecrator principalis imponit Consecrato mitram
:
a)
nihil dicers
37 Tum surgunt Consecrator principalis et Epiacopi consecrantes
et Consecratu®. Consecrator principalis et dignior Episcoporum
consecrantium intronizant Consecretum (si consecratio fit in
Ecclesia propria Consecrati) hoc moûo: Consecrator principalis
et dignior ÆEpiscoporum consecrantium éucunt Consecratum ad
cathedram episcopalem, Consecratore principali a dextris DNS
digniore Episcoporum consecrantium a sinisris Consecrati Si
‘ ingredientibus ,; praecedentibus omnibus aliis Episcopis con
seorantibuse
Si autem Consecratio non fit äin Ecclesia propria Consecrati,
Consecrator principalis et dignior Episcoporum consecrantium
deducunt Consecratum ad sedes Épiscoporum concelebrantium et
:Consecratus sedet hac die aû dexteram Consecratoris prinei-
b) Pontificale Nomanum: 'Accipe enulum fidei scilicet signaculum:
duatenus sponsam Dei, sanctan videlicet Ecclesiam intemerata
fide ornatus , illihitate custodias. R: Amen,.t
ad 35: a) Cf.Sess,. Cons. VI, Schema 102, n. 25 (Quavs.XI; formula adhuc exarabitur, ad 36: a) Cf, Sess. Cons. VI, Schema 102, n. 24, (Quaes. X). Impositio mitrae secundum opinionem nostram fiat sub silentio, quie formule tradita -unica in historia Consecrationis Episcopi- ‘rerum conditionem obsoletam sapit' { ex Declarationibus Commissionis praeconciliaris ed art. Const. 'Sacroaanctum Concilium' nune 76 aû d): 'Imponimus,Domine, capiti huius Antistitis et agonistae tui gelean munitionis et salutis, quatenus decorata facie, et armato capite, cornibus utrius- que Testamenti terribilis appareat adversariis veritatis; et te. ei largiente gratian, impugnator eorum robustus
existat, qui Moysi famuli tui faciem ex tui sermonis consortio
decoratan, lucidissimis tuoe claritatis ac veritatis corni-
Sn bus insignisti: et capiti Aaron Fontificis tui tiaran
° imponi iussisti. Fer Christunm Dominum nostrum. R: âmen.! 14
a)
palis.
38 Demum Consecratus accipit a Consecratore principali et ab
omnibus Exiscopis consecrantibus osculum pacis et praebet
* pacemn etian presbyteris forte concelebrantibus.
IV: De liturgia eucharistica
39 Fiunt omnia secundum Ritum servandum in Concelebratione
Missae
8) praeter haec quae sequuntur:
40 Inter oblata per ministros deferenda- sint duo intortis ,duo
panes, duo barilia vino piene.* )
41 ‘Hane igiturt proprium sb omnibus Concelebrantibus dicitur
(vel cantatur) excepto Consecrato:®) | °
‘Hanc igitur cblatiônem servitutis nostrae, seû et cunctae
familiae tuae, quam tibi offerimus, etiam pro hoc famulo
tuo, quem ad Episcopatus ordinem promovere dignatus es,
queesumus , Domine, ut placatus accipias, et propitius in
eo tua dona custodiass; ut quod divino munere consecutus
est divinis exsequatur effectibua: diesque nostros in bun
pace disponast atque sb acterna damnatione nos eripi, et in
électorum iubens grege numerari. Per Christum Dominum nostrum.
R. Amen."
>)
ad 37: a) Cf. Sess. Cons. VI, Schema 102, nn.29 s. 32 (Quaes. XV}: "Pontifi- cale Romanum distinguit quoad ritum inthronizationis casum, in quo episcopus in propria ecclesia , et casum, În quo non in propria ecclesia consecratur. Inthronizgatio episcopi in eccle- : sia aliena consecrati oun veritate ritus cohaerere non videtur.- Épiscopus äin ecclesia aliena consecratus üäin fine totius ritus consecrationis deducatur a Consecratore ad sedem Episcoporum concelebrantiun et sedeat secundum antiquam traditionem Rome- nam hac die feuper omnes Episcopos' (OR XXXIV, 42: ed, H.ândrieu Les Ordines Romani... III, 613)", 4 39: NN, 29 ss, ad 40: Cf. Pontificale Romanum. ad 41: ‘Hane igitur' natura sua exprimit intentionem specislen sacrificii: ef.J.A, Jungmann, Missarum Sollemmin,..Il, 225-234. Textus ‘Enne igitur' Pontificalis Romani iam in Sacramenterio Gregoriano (ed. Lietzmann n.2, 9) occurrit. 15
42 Communione fidelium expleta cantotur Hynnmuse ‘Te Deum Laudanue ®) Hymno finito Episcopus celebrans principalis cantat 'Dominus
vobisoum ! et Postoommanionem st perficit reliqua in conclu-
sione Missae.
43 Loco benedictionis Pontifionlis consuetse &iei potest Benedictio a) sollemnis ‘Gallicana'.
44 Data benedictione omnes processionaliter per ecclesiam ingrediun-
tur , Consecrato deducto a Consecratore principali à dextris
etdigniore Épiscoporum consecrantium à sinistris. Consecratus
ins à)
circumeundo ommibus benedieit.
Et sic omnes revertuntur in secretarium.
ad 42ta) Cantus Hymni 'Te Deunm Iaudemus' post commmionem fidelium demonstrat hymnum esse elementum gratiarum actionis pro gratia tam in Consecratione episcopali quam in Eucharistia accepta. ad 43:a) Pontificele romano-germanioum (ep. IXTIT, on. 56 s,ed. Vogel- Else I, 225) praebet duo exempla, quorum unum În casu, quo Consecratus ipse, quorum alterum in cesu, quo Consecrator prineipalis at benediotionem (aliquo modo nutatum)uti possint: I: Benedicat tibi dominus custodiensque te, sicut voluit super populum suum constituere pontificem, îta in praesenti saeculs felicem et aeterne felicitatis faciat esse consor- tem, R.: Amen. Clertum ao populum , quem sua voluit opitulatione in tua sanctione congregari, sus dispensatione et tua administratione per diuturna tempora faciat feliciter gubernari. R,: Amen- Quatenus divinis monitis psrentes, aûvercitetibus carentes, bonis omnibus exuberantes, tuo ministerio fide obsequentes et in praesenti saeculo pacis tranquilitate fruantur et tecum aéternorum civium consortio potiri mereantur. R.: Amen. Quod ipse praestare dignetur,
Il: Deus qui populis tuis inâulgendo consulis et amore dominaris,
da spiritum. sanientiae quibus tradidisti regimen disciplinae,
ut de profectu sanctarum ovium fiant gaudia aeterna pastorum
R.:Amen, :
Et qui dierum nostrorum numerum temporumque mensuras malestatis
tuse potestate dispensas, propitiius ad humilitatis nostrae
respice servitutem et pacis tuae sbundantiam temporibus nostris
praetende perfectam, R.:Amen. É
Collatis quoque ïinme per gratiam tuam propitiare muneribus
et quem fecisti graëu episcopali sublimem, fac operum perfectinn”
tibi placenten atque in eum affeotum dirige cor plebis, et
praesulis, ut nec pastori obcedientia gregis nec gregi desit
umquam Ccura pastoris. R.sÂmen.
Quod ipse nraestore dignetur.
ad 44:a) Cf, Pontificeale Romanum. ù 7 -16-
DE CONSECRATIONE DIACONI ET PRESBYTERI
A? DE CONSECRATIONE DIACONT
Il. Praenotanda
Qui consecrandi sunt Diaconi induunt amictum, albam ,cingulum.
Praeter ea, quae pro Missae celebratione necessarie sunt,
D
parentur:
a) stolae diaconales et dalmaticae pro singulis Consecrandis? )
b) dona pro offertoriot cnndelse e.gr. 0)
ce) unus calix talis magnitudinis, ita ut sufficere possit
ad communionem omnium Diaconorum nuper Consecratorum',
c)
IX: De liturgia verbi
3 Omnibus rite dispositis ordinatur processio per ecclesiam
ad eltare modo consueto. Subdiaconum librum Evangeliorum de-
ferentem sequuntur Consecrandi ao denique Episcopus.
4 Peragitur Zliturgia verbi more in ‘Ritu servando in celebratione
Missae! descriptos
5 Dicto evangelio vel symbolo, si dicendum est, expleto, incipit
Consecratio Diaconorun. a)
ad 2:a) Cf, modum traditionis indumentorum infra (n.19) descriptum. Moëus munc vigeds nobis revidendus esse videtur: melius esset , si Consecrandi non durante liturgia verbi et durantibus ritibus praeparatoriis- prassertim litaniis- vestimenta super bracchia tenerént. | b) Et alia dona admitti possint. c) Cf. 'Ribum servendum in concelebratione Missse!, n. 17 à. ad 5:a) Cf.Sess. Cons. VI, Schema 124 . , n.41 (Quaes. XVI): Placuit Patribus, ut Consecratio Diaconorum inter liturgiem verbi et liturgiam eucharisticam peregatur.Munere suo in Conseeratione accepto primo funguntur Diaconi nuper consecrati in liturgia eucharistica , siout infra nn. 25 se. dicetur. III: De Consecratione Diaconorum
6 Episcopus accedit ad faldistorium ante altare cum mitra,
et ibi sedet.
7 Consecrandi vero ad ordinem Dieconatue vocantur a Moderatore
seminarii maioris (vel ab eo , cui institutio Consecrandorum
commissa erat)
a
} hoc modo:
: ‘Accedant , qui consecrandi sunt ad Diaconatum',
8 Et mox singulatim nominontur; et quilibet vocatus dicit : ‘Adsum!
et accedit and Fpiscopum, eui reverentiam facit caput inclinens,
coran
9 Omnibus in modum coronae/Episcopo ordinatis Moderator semine-
rii doit)
Reverndissime Pater, postulat sancta mater Eccleste X,
catholica , ut hos praesentes viros ad onus Diaconli
a consecretis'. ce | Episcopus interrogat, éicens: | ‘Sois illos dignos esse"? Respondet Moderator seminarii : ‘Quantum humana fragilitss nosse sinit, et scilo, et testi ficor, ipsos dignos esse ad huius onus offioii!,
Épiscopus diet: 2)
‘Auxiliante Domino Deo, et Salvatore nostro Jesu Christo,
eligimus hos proesentes viros in ordinem Diaconii!.
ad 7: 2) Secundum Pontificale Romonum vocantur ab Archidiacono.De facto 'Archidiaconus' hodie non iam exsistit vel merus titulus est. Quaestioni Episcopi ‘Scis illos dignos esse! ex rei natur solus Moderator Seminarii maioris (vel in aliis casibus is, cui institutio Consecrendorum commissa erat) respondere potest. “à 9: a) Cf. Pontificale Romanum: b) Cf.Sess.Cons. VI, Schema 124, n.49 (Quaes.XI); ibi dictum erat , sententiam finalem formulse ‘Auxiliante' hodie non iam correspondere veritati rei; insuper propositum erat sententian initiolem nunco posse concludere postulationem loao verborum ‘Deo gratiast, à -18-
10 Deinde Épiscopus alioquitur Electos coram se sedentes nec-non
et populum. *
b}
Si velit ,facere potest his verbis:
11 Post allocutionem surgunt Electi et atant coram Episcopo se
dente eun mitra.
12 Episcopus exeminat a) Électos omnes simul his verbis: ©)
Electi omnes simul respondent!
12 Sequentem quaestionem ponit Episcopues solummodo Electie qui Dieconatum tanguam gradum permanentem intendunt,%) Unusquisque Electorum accedit ad Épiscopum et corem eo genuflexus ponit manus suas dunotas inter manus Episcopi di
HU, centis cuilibet, si suus est Orâinerius: ie © Promittis..!t b}, : tPromittot. Ut, : ce) | Si vero Episcopus non est suus Ordinarius ; CUM TSNUS. eorum inter suas tenet, ut praefertur, dicit singulis Œlectia saeculnr*
bus:
ad 10: a) Cf. Sess.Cons.VI, Schema 124, n.50 (Quaes. XXI): "Optandum ést, ut rubricae proeseribant allocutionem de gratis et munere Diaconi habendam.’ b) Formula adhue exarabitur. ad 11: a) Cf, Sese. Cons VI, Schema 124, n.55: ‘Si in conseeratione Presbyterorum promissioni fidelitetis lbcus excellentior inter ritus pracparatorios tribuetur, convenire videtur, ut etiam in consecratione Diaconorum, salitem si Diaconi in hoc ordine permensuri consecrandi sunt, consecrandi ante ritum sacramentalem Consecratori än conspectu fidelium fidelitatem, oboedientiam et reverentiam promittant.' - In ° Sess, Cons. VI propositum est, ut omnes consecrandi ad Diaconatum hoc modo examinentur. b) Formula adhuc exarabitur, ad 12: a) Si enim promissio. fidelitatis 4 oboedientiae et reverentire quaereretur etiam a Consecrendis aë Diaconatum, qui ad Pre: teratum tendunt , esset hasc promissio duplicatio (ef. infra n.39: 'promissio' in consecratione Presbyteri). Omnes autem duplicationes evitentur. ‘ b) Formula adhuc exarabitur. c) Cf.Pontificale Romenum (De conseeratione Presbyteri). 219 È
tPromitis Episcopo Ordinario tuo..,.t,
Singulis vero egularibus:
fPromittis Superiori Oréinario tuo...'.
Et ille respondet:
tPromitto'.
13 Deinde omnes surgunt. Episcopus dicit versus ad porulumi®) | fOremus, dilectissimi, Deum Patrem ommipotentem ,ut super hos famulos suos, quos in sacrum ordinem diaconatus dignatur
assumere;, benedictionis suae gratiam clementer effunaatr 0)
Dieconus:
‘Flectamus genuat. |
14 Et mox Episcopus ante faldistorium suum cum mitra genuflectit;
Electi vero prosternunt se; ministri etiam atque omnes alii
genuflectunt.
Tum cantores incipiunt Litanias.
a)
Post ultimam invocationem addatur:
tUt hos Electos benedicere digneris. R.: Te rogamus,,,.
Ut hos Electos bencdicere + et sanctificore digneris,
Ut hos Electos, benedicere, et sanctificare, et consecrare
aigneris.*°)
ad 13: a) Cf, Sess.Cons.VI, Schema 124, n.52: ‘In ritu consecrationis Diaconorum usque adhuc invenitur duplex invitatorium ... secundum romanae originis, e a duabus partibus constat, ex ... invitatorio et ex oratione olim litanias concludente'; n.54: ‘Invitatoriun ‘Commune votum...' ergo utpote duplicatio tollatur, invitetorium ‘Oremus',. ad fidem testium antiquorum restitusèur ete duabus orationibus litanias concludentibus una eligatur et altera omittaturt, . b) Restituimus invitatorium secundum textus antiquiores (Sacra- mentorium Veronese: ed,Mohiberg n. 949: Sacramentarium Gregoria- num : ed. lietzman n. 4, l; OR XAXIV, n. 7: ed .M, Andrieu, Les Ordines Romani ... III 605;-OR XXXV, n. 22: ibid. IV 37) Textus receptus respicit poseibilitatem consecrationem et Diaconorum et Presbyterorum in una actione liturgica cénferendi (ef. infra n. 58}, ad lé: a) Forma litaniarum aptior et brevior #gdhue exarabitur (ef.supra ‘De Consecratione Electi in Épiscopum' ad 24, nota a). b) Cf. supra ‘De Consecratione Electi in Episcopum' ad 24, nota h). -20-
. 15 Deinde surgit solus Episcopu. yet depesita mitra cantat (vel
clare voce dicit} orationem:
: ‘Domine Deus, preces nosèras clementer exaudi, ut quae, nostro sunt gerenda officio, tuo proseguaris benignus auxilios et quos sacris ministeriis exsequendis pro nostra intelligentia credimus offerendos, tu benedictione sancti- fica. Per." ») 16 Postea Diaconus: Levate'. | 17 Post hnec ommibus surgentibus , Eleotis tamen genuflexis manentibus., Episcopus stat oum mitra et unusquisque Électorum accedit et coram Épiscopo genuflectit. Episcopus unicuique imponit a) anbas manus b)} super caput nihi] âicens.° )
ad 15: 2) Cf.Sess. Cons.Vl, Sohema l£4,nn. 52. 54 (ef,supra n.13). b) Textus recentus restituit textum Pontificalis Romani secumdun textum antiquiorem (Sacramentarium Veroneses ed. Mohlberg, nm. 98)4 -Signum benedictionis inutile, quie ritus sacramentalis vera . benediotio esta
ad 17: a) Cf. Sess,. Cons. VI, Sohema 124, n. 43 (Guacs.XVIl): "Manus inmpositio in ritu nune vigente interrumpit orationem Consecra- tionis (Impositio manus intra orationemn Consecrationis primo in Pontificali Romanae Curiae invenitur: cf.M.Andrieu, Le Pontifi- cal romain...ll, 340). Hgec interruptio minus apta videtur. Manus impositio immediate oretionem consecrationis antecedat!, b) Cf. Sess, Cons.VI, Schema 124, n. 44: ‘Et in consecratione Diaconorum Consecrator . ambas manus imponat. Primitius enim ritus impositionis unius tantum manus non intendit distinotionem inter consecretionem Diaconorum 6x una et consecra- tionem Sacerdotum et Episcopi ex altera parte (Statuta Ecclesiae antiqua , fons antiquissimme ad manus impositionem in consecra- tione Diaconorum et Presbyterorum pro utraque consecratione de manus inpositione loquuntur (cf.Ch.Munier, Les Statuta ecclesiae antiqua. Paris 1960, po 95 s): etiom rubriese in Pontificalibus romanis medii aevi fere indistinote de 'manuum - vel de manus impositione! tum in consecratione Diaconorum cum in consecratione - Presbyterorum loquuntur ; cf.M.Andrieu,le Pontifical romain ..,I, 152. 154 93 II, 340, 544; III, 361. 567). Per impositionem smbarum manuum et in consecratione Diaconorum cla- rior fit unitas sacramenti Ordinis in tres gradus vel ordines distinoti. Distinctio graduun sacrementi Ordinis ‘et verbis orotio- nis Consecrationis et ritibus explicativis ex primitur!'. ce) Cf.Sess. Cons. VI, Schema 124, n.45 (Quaes.XVIII) ‘Formula fAccipe Spiritum Sanctum , ad robur...tqune a manus impositionem dicitur , in statu minus evoluto ïäin Pontificalibus manuseriptis gaec.XIT med.primo occurrens, per viem Pontificälis Guilelmi Duror di in traditionen romanam introdueta est (ef.M.Andrieu, Le Pontifical romain..,Ïil, 361), Quia haec verbe secundum Const,Apost. ‘Sacramentum Ordinis' aû ribum sacramentalem non pertinent, immo Ân errorem dâucunt, ne si istis verbis Diaconi consecrarentur , omittantur!, + _21-
18 Omnibus Electis aû loca sus reversis Epigcopus extensis manibus ante pegtus cantat (vel clara voce dicit) orationem Consecrationis:
fAdesto...! v)
Sequentia verba orationis Conseerationis cantat c) (vel clara
a)
voce dicit) extensis manibus versus Electost
Prosequitur Episcopus extensis manibus ante pectue!:
19 Finita oratione Consecrationis Consecrati surgunt. Aliqui Presbyteri assistentes dimponunt unicuique stolam dia.
conalem , deinde daimaticam nihil dicentes a),
20 Interim cani potest ab omnibus aliquoû cantioun,
ad 18: a) Formula aëdhne exarabitur : cf. Sess. Cons. VI, Schema 124, n. 46 (Quaes. XIX: ‘Pincetne Patribus , ut investigetur, quomodo praefatio consecrationis theologiam Diaconatus secundum Constitutionem ‘lumen gentium' melius exprimere posset?), b) Dielogus initialis consuetus ovrationis Consecrationis non retinetur , quia ex se oratio Consecrationis non e68t Prex eucharistica; praetera dialogus äinitielis ovationis Consecra- _tionis duplicat dislogum initialem praefationis Missae.-Quoad rationem historicam: cf. supra ‘De Consecratione Electi in Episcopum' n. 30 fnota b). c) Quoad modum proferendi verba essentialiea cf,.Sess. Cons. VI, Schema 124, n.47 (Quaes. XX): ',...optandum est , ut tota oratio consecrationis din cantu proferatur , verbis essentialibus et ad valorem reqguisitise necnon verbia conclusionis orationis non exclusis!', d) Tam in Decreto SRC (0 .II. 1950) haec extensio (ibi extensio manus dexterae}) 24 verba fTormse sacramentalis postulatur. Cf. etiam supra ‘De Consecratione Electi in Episcopum' n.30 (nota f) et infra n, 46 (nota dd). ad 192)0f. Sess. Cons. VE, Schema 124, n, 56 (Quaes. XXIII) cfr. infra n.47.
ad 20: a) CF. infra ad n.48 21 Omnibus Consecratie vestibus diaconallbus indutis ÉDIH00pus ‘ accipit librum Evangeliorum et unicuique Consecrato coram se
. genuflexo tradit in manus âtcens:°) ” : tAccipe evangelium Christi: ut quod legesris credas, quod crÉeris doceas, aquoûd doeueris imiteris!. v} 22 Demum Episcopus omnes Consecratos singulatim recipit ad osculum pacis a) dicenst ‘Pax tibit. R.: ‘Et cum spiritu tuo'.
TV: De liturgie eucharistics
23 Fiunt omnia secundun Ritum servandum in celebratione Missae
praeter haec quae sequunbur!
24 Diaconi nuper consecrati bini ac bini ad ailtare accedant et
oblata deferant Episcopo , candelas e.gr.s; uiltimi Diaconorum
Missae,
a)
deferant panem et vinum pro celebretione
25 ‘Diaconi, nuper consecrati communicantur sub utraque specie
secundum ‘Ritum servandum in distribuenda communione sub
utraquée spectet 2) Primus Diaconorum nuper conseécratorum
postquam communicatus est ab Episcopo sub utraque specie
fungit munere ministri estiois. ?)
26 Aliqui Diaconi nuper consecrati Episcopo assistant äin com
munione fidelibus distribuenda.
ad 21: a) Cf. Sess.Cons. VI, Schema 124, n.57 (Quaes. XKIV): 'Traditio libri Evengeliorun quasi culmen rituum explicativorum nagni ha- benda est, Beë formule huius traditionis äinepte loquitur de po- testate legendi Evangelium per hune ritum accipienda ,quae autem potestas in ritu secramentali , in monuum impositione, iam : tradita est,Formuls ergo mutari debet.! b) Pontificale Romanum: ‘Acoipe potestatem legendi Evangelium in Ecelesia Dei, tam pro vivis, quam pro deéfunotis.In nomine Domini« B.: âmen'.-Formule proposita sumitur ex elementie orationis "Deÿr sanctificationum...' (nune e ritu Consecrationis Presbyterorum . tollendae):'.,, ut in lege tua die ac nocte meditantes quod d. legerint, credant; quoë crediderint, doceant; quod docuerint ;, initentur' et Officii Psalmistatus (of. Appendicem Pontificalis Romani): (Vide , ut quoë ore cantas, corde oredas et quod corde credis, operibus comprobes'. ad 22: a) Cf. Sess. Cons.VI, Schema 124, n.59. ad 24: a) Offertorium non dividatur in partes, sed unum sit. Loco candelsr siout ia supre (n.2 b}) divtum est, et alie dona admitti possint. Candelae non sint accensae ,quie vere dona sunt. ; ad 25: a) N.1,1, . b) In 'Ritu servando in distrubenda communione sub utraque specie' (n.4) nominatur inter aseistentes celebrontis primo diaconus ex
5 26: DPF Sie)GR munere sun in Conseernt'or 23
eu
B: DE CONSECRATIONE PRESPBYTERT
Ji Fresnotarde
27. Qui consecrandi sunt preskbyteri, Ainduunt amictum, albam, cingulum
stolam diaconalem. |
28 Fraeter ea quae pro Missae concelebratione necessaria sunt,
perentur!
a) casulae
: 4
pro singulis Consecrondis;
a ) :
b) S.Chrisma;
a) calix cum vino, et aqua: patena , et hostia desuper posita.
29 Parentur sedes pro concelebratione sicut praescribitur in
a)
tRitu servando in concelebratione Missae!,
It: De liturgie verbi
30 Ommibus rite dispositis ordinatur processio
per ecclesiam
ad altere modo consueto. Subdiaconum librum Evangeliorum de«
ferenten sequuntur. Consecrandi aäc denique Episcopus,
731 Peragitur Ziturgia verbi more in ‘"Ritu servondo in celebratione Missae' descripto.
32 Dicto evangelio vel symboïo, si dicendum est, expleto, incipit
Consecratio Presbyterorum.
IT: De Consecratione Presbyteri
33 Episcopus accedit ad faldistorium ante altore cum mitra et
ibi sedet.
34 Consecrandi vero aë ordinem Presbyteratus vocantur a Moderatore
Seminarii maioris (vel # eo, oui institutio Üonsecrandorum
commisse erat) } hoc modo:
; a
84 28: a) Cf. modum traditionts indnmentorum infra (n.47) deseriptun; cf. et supra aû n.2 {note a). ad 29: a) N, 17 j. ad 52: a) Of.Sess.Cons. VI, Schema 124, nn. 4 s (Quaes . X) : Placuit Patr< bus , ut omnes ritus Consecrationis uno tractu inter liturgiam verbi et liturgiam euchoristican perngantur. ad 34: a) Cf, supre ad 7 (nota). ‘Accedant, qui consecrandi sunt ad Presbyteratum',.
35 Et mox singulatim nominantur; et quilibet vocatus dicit: tAdsum!
et accedit ad Episcopum, oui reverentiam facit caput incli-
narns »
36 Omnibus in modum coronse coram Episcopo ordinatis Moderator seminarti dicit:®) fReverendissime Pater, postulat sancta mater Ecclesia
catholica , ut hos praesentes viros aû onus Presbyterii
, consecretis!.
Episcopus interrogat, âicens:
‘Sois illos dignos esse‘?
Respondet Moderator seminarii:
Quantum humana fragilitas nosse sin , et ecio, et teatifi
cor , ipsos dignos esse ad huius onus officiit,
Episcopus diciti
tAuxiliente Domino Deo, et Salvatore nostro Iesu Christo
eligimus hos praesentes viros äin ordinem Presbyterii’,
37 Deinde Episcopus alloquitur Electos coram se sedentes
necnon et populum . a)
Bi velit,facere potest his yorbis : 0) ‘
38 Post allocutionem surgunt Electi et stont .coram Episcopo.
sedente cum mitra.
a) b)
Episcopus examinat £Eiectos omnes simul his verbis:
Eïlecti omnes simul respondent:
ad 36: a) Cf. Pontificale Romonum . : b) Cf.supre n.9 ; formula ‘Auxiliante’ clim etiam in Consecratione Presbyteri dicebatur (cf. Sacramentarium Gelasianum Vetus: ed. Mohlberg , n. 141}, ad 37: 2) Cf, Sess: Cons.VIi, Schema 124, nn 31 8 (Quaes.XII) : '...in rubricis praescribatur allocutio de gratia et munere sacerdo- tali correspondens conceptui theologico nostrae aetatis, Praesertim Constitutionis ‘lLumen gentiunt. b) Formula adhue exarabitur. ed 38: a) Cf. Sess.Cons, VI, Schema 124, nn. 33-35 (Quaes.XIII). b}) Formula adhuc exsrabitur. 25
39 Sequentem augestionem ponit Fpiecopus umicuique Electoruñ singulatim."”/Unusquisque aocedit ad Episcopum et coram eo
genuflectit et ponit manus suas iunctas inter manus Episcopi
dicentis cuilibet, si suus est Grâéinariua:
‘'Promittis...t b)
et ille respondets
‘Promitto'. :
Si vero Episcopus non est suus Oréinarius?, cum manus eorum
inter suas tenet, ut pracfertur, dioit singulis Electis saecu-
leribus!:
‘Promittis EÉpiscopo Ordinarie tuc...!
Singulis vero Regularibusf
‘Promittia Superiori Ordinario tuo,..!
Et ille respondet:
tPromittot.
40 Deinde ommnes surgunt. Episcopus dicit versus ad poputune®) . ‘Oremus , dilsctissimi, Deum Fatrem ommipotentem , ut super
hos famulos suos,quos ad Presbyterii munus elegit, coelestis
äona multiplicett.?)
Diaconus:
‘Flectamus genuat,
41 Et mox Episcopus ante faldistorium suum cum mitro genuflectit;
EÉlecti vero prosternunt se; ministri etian aetque omes alii
genuflectunt.
Tum cantores incipiunt litanias.
a) :
ad 39: a) Cf. Sess.Cons. VI, Schema 124, aë Quaes. XIII: Patribus placuit» ut Consecrandi ultimae quaestioni singulatim respondeaent. b}) Formula adhuc exarebitur. c) Cf. Pontificale Romanum. ad 40: a) Cf. Sess.Cons. VI, Schema 124 (n.36}) ad Quaes. XIV: Placuit Patribus , ut Litanioe immediate invitatorium... sequantur et oratione .,.concliudantur. b) Quoad textum receptum of . Sacramentarium Gregorianum (ed. Lietzmann n. 3,1), ad 41: à) Forma Litaniarum aptior et brevior adhuc exarabitur (of. supra De Consscratione Eleoti in Episcopum*t aë 24, nota a). ee —- ne
Post ultimom invocationem adédatur:
Ut hos Electos benedicere digneris. R.: Te rogamus..,.
Ut hos Electos benedicere, et sanctificare , et consecrarc
b)
digneris'.
42 Deinde surgit solus Episcopus et deposita mitra cantat (vel clare voce dicit} orationem:! ‘Exaudi nos, quaesumus , Domine Deus noster, et super hos
famulos tuos benedictionem Sancti Spiritus ef gratiae
sacerdotalis effunde virbuten: ut quos tuae pietatis
aspectihus offerimus consecrandos, perpetua muneris tui
larg'tate prosequaris. Per.' a)
43 Postea Diaconus:
tLevate!:
44 Post h£ec ommibus surgentibus , Eleotis tamen genuflexis
manentibus ,Episcopus stat cum mitra et unusquisque Electorum
accedit et coram Episcopo genuflectit. Episcopus unicuique
imponit ambas manus super caput nihil dicens.*
45 Ommibus Electis ad loca sua reversis omnes Presbyteri adetan— tes, ‘cum stolis parati ambas nmanus äimponunt nihil dicentes.
Post impositionen manuum Presbyteri circa Episcopum se sistunt
a )
‘et ibi manent usque dun oratio Consecrationis finitur.
ad 41: b}) Cf.supra 'De Consecratione Éleoti in Episcopum', ad 24, nota tb. ad 42: a) CF. Pontificnle Romanum; quoad signum benedictionis cf.supra ad n. 154 ad 44: a) Cf.Sess.Cons. VI., Schema 124, n.7 (Quaes.Il): ‘Optandur :5°, ut impositio manuum... immediate orationem Consecrationis antecedat‘. ad 44: a) Cf. Sess. Cons. VL., Schema 124, n. 11 : ‘Maxime decet , rubricam firmiter praescribere, ut omnes Presbyteri, qui manu: imposuerunt, durante oratione Consecrationis cirea Episcopum consecratorem stent..." ES Dre angrpé une
46 Tum Episcopus extensis manibus ante pectus cantat (vel clara
A 3 : a)
voce dicit} orationem Consecrationis:
‘ radesto...t 0)
Sequentia verba crationis Consecrationis cantat S){yex
clara voce dicit ) extensis manibus versus Electos. Téemque
faciunt et ommes Presbyteri adstantes nihii dicentee.
4)
Prosequitur Episcopus extensis manibus ante pectus:
47 Finite oratione Consecrationis ommes Presbyteri sdstantes ,
revertuntur aû loca sua; Conseorati autem surgunt. Aïiqui
Presbyteri assistentes mnihil dicentes imponunt unieuique
vestimente hoc modo: reflectunt stolam abhumero sinistro
cuiuslibet, capientes parten, quae retro pendet, et impo-
nentes super dexterum humerum , aptant eam ante pectus in
ad 46: a) Formula adhuc exarabitur; cf, 6ess, Cons. VI, Schemn 124, n. 10t'Optandum est, ut textus orationis Consecrationis, qui in nonnullis locis a textu testium antiquorum differt, aû fidem testium antiquorun restituaturt,. b) Dialogus initialis consuetus orationis Consecrationis non retinetur , quia ex se ovatio Consecrationis non est prex eucharistica; praeterea dialogus initialis orationis Consecra- tionis duplicnt dialogum initialem prosfationis Missae.-Quoad , rationen historican: ef, supra ‘De Consecratione Electi in ne. Episcopum' n. 30 (nota b). g) Quoad modum proferendi verba essentialia cf.Sess. Cons. VI, Schema 124, n,9 (Quees.IV)+ Placuit Patribus ,ut btota oratio Consecraticnis in cantu proferri possit. d) C£, Sess. Cons. VI, Schema 124, n.li: ‘Maxime decet, rubricam firniter praesaibere , ut omnes Presbyteri, qui menus imposucrun” durante oratione Consecrationis .., manuum impositionem per marus dexteree extensionem continuare debeant; ita arerte demonstratur , quod dicit Constitutio ‘Lumen gentium': 'Presby- teri , ordinis Episcopalis providi cooperatores eiusque adiu- torium et organum.,.. unum presbyterium cum suo episcopo consti- tuunt ..,' (art.28), Haec extensio manuum fiat solummodo äu- rantibus verbis essentialibus. Cf.etiam supra ‘De Consecratione Electi in Episcopum' n.30 (nota f) et supre n.18 (nota 4), modum crucis. Deinde imponunt uniruique casulam.®) Interim cantari potest ab omnibus aliquod eanticum.®) | Omnibus Consecratis vestibus indutis Episcopus sedens in
faldistorio inungit manus hoc modo:
unusquisque Consecratorum soceñit aû Episcopum, qui cum ‘
în Chrisma
a}
pollice suo dextero intineto ungit embas palmas
manuum in modum crucis Jaioens, dun quemlibet
. : Dia :
inungit:° )
: A
ad 47: a) CF. Sess. Cons. VI, Schema 124 nn, 20 s (Quaes.IX) : Placet Patribus, ut investigetur quomodo traditio indumentorum simpli- cior fiat. Nobis visum est, ad antiquiorem traditionem Romanam revertendum'esse , secundum quam non Episcopus Consecrator sed alii Consscratis vestimenta tradiderunt (cf.OR XXXIV, 11: ‘Si vero voluerit eum consecrare presbyterum, tenens eun aroi- diaconus ducit foras rugas altaris, exuit eum dalmatica et sic eum induit planeta et ducit Âiterum ad episcopum't ed, M.Andrieu, Les Ordines Romani.., IIT, 606; OR XXXV, 26: ‘Hac (ie. oratione Consecrationis diaconalis) expleta, induitur ab archidiacono dalmation...': ibid.IV, 393; OR AXXVI,16:!,,, et stant parati singulorunm miniatri cum indumenta , donec archidiaconus veniat et singulis singula sua manu tribuatt: ibidem IV, 197; OR XEKXIX , 25: ‘Et orchidiaconus induit orarios et planitas ad presbyteros , stans ante oltare, et iterum ducit eos ante pontificem et accipiunt oratiofem presbyterii ab ipso” ibid. IV, 285).- fn Sossione Coetus Relatorum Sess, Cons.VI ante... cedente (die 18 nov. 1965 habita) propositio nostra (cf.Sohema 124, n,20: tVidetur, ut privilegium Ecclesiae Mediolanensi re- center datum... Prot.SRC M 20/965: 10.I11.1965- solutio generalis esse posset) relecta est; e contra propositum est, ut Épiscopus primum induat, presbyteri ceteros, Nobis melior videtur esse solutio, ut presbyteri induant omnes. Êt tunc sine ulla formuln traditionis secundum morem ïän Ordinibus Romanis descriptum. De momento practico huius solutionis iam in schemate 124, n.20 locuti sumus('Norme enim, quam Constitutio , 'Sacrosanctum Conci- lium' in instaurstione liturgise adhibendem statuit:'Ritus... sint brevitate perspioui et repetitiones inutiles evitent' (ort. 34) , etiam in instauratione Consecrationis Presbyteri magni momenti est, 5i enim multi consecrentur, iteratio rituum diverso- run molestias secumfert'}), ad 48: a) Postulat Const.'Sacrosanotum Consiliunt art.%1: !In libris liturgicis recognoscendis , sedulo attendatur ut rubricee etiem partes fideliun praevideent!, ad 49: a) Cf. Sess. Cons.VI, Scheme 124, n.14 (Quacs. V) : Placuit latri- bus , ut unetto manuum chrismate fiat. b} Hic modus usque ad Fontificale romanum XII suec. viguit: cf. e-gr. ed. M. Andrieu, Le Fontifical romain... I, 136. c) Formula adhue exarabitur, —29= .
50 Durante unctiong ,manuum resnonsorium ‘Îam non dicam vos servos ©)
e cum suo ggalno proferri potest, präesertim si plures conse=. ù crantur. ‘‘
‘51 Tum tradit Episcopus cuilibet coram se genufiexo Calicem cum
vino, et aqua, et Patenam superpositan cum hostia; a) et Consecra-
+i accipiunt b) Calicem et Patenan ambabues manibus, Episcopo
e} .
cuilibet icente:
‘52 ‘ Demum Episcopus ones Üonsecratos singulatim recipit ad osculum
pacis 2) dicens:'Pax tibit R.: Et oum spiritu tuo',
IV: De litupsia eucharistica
4
53 Fiunt omnia secundum ‘Ritum servandum in concelebratione
Hissae.
54 Aliqui Fresbyteri nuper consecrati Episcopo assistant
in commumione fidelibus distribuenda.
aû 50 a) Cf. Sess.Cons. VI, Schema 124 (n.17}, Quacs. VII: Placuit Fatribus , ut loco hyxmi ‘Veni, Creator Spiritus' responsorium "Tam non dicam' cantetur, (Besponsorium aliquo modo mutetur , ut
cantari possit cum psalno).
b) Psalnus ahuc eligetur.
c) Investigari posset, utrum centus protrahatur vusque ad osculum
pacis inclusive. Verisimiliter olim ‘Iam non dicam vos servos!
ad osculum pacis cantatum est (cf.B. Kieïinheyer ,Die Priester-
weihe.., 211 s}).
aë 51: a) Cf.Fontificele Romanut .
b) Quie manus non iam ligantur, Cofsecrati accipere possunt
calicem manibus, quod veritati ritus magis respondet.
ec} Formula odhuc exarabitur.
ad 52: 2) Cf. Sess. Cons,.VI, Schema 124, n.27, 30 re
C: DE CONSECRATIONE DIACONORUM ET DE CONSECRATIONE
55 Primo vocäntur et nominantur Consecrandi aû ordinem Diaco- natus, sicut diotum est supra nn. 6-9; deinûe vocantur et nominantur et Consecrandi ad ordinem Presbyteratus, sicut diotum est supra nn. 33-36.
56 Deinde alloguitur ŒEpiscopus Electos ad ambcs ordines coram
se sedentes neonon et populum, quod si velit facere potest
verbis supra notatis (mn, 10 et 37).
57 Post allocutionem examinat Episcopus primo Eleetos ad ordinem
Disconii, deinde Eleotos ad ordinem Presbyterii modo supra nn,
11-22 et 38-39 descripto.
58 Deinde omnes surgunt et Epiacopus dicit versus ad populum!:
fOremus, Gileotissimi, Deum Patrem ommipotentem , ut super
hos famulos suos, quos in sacros ordines Diaconatus et
Presbyteratus dignatur assumere, benedictionis sune gratian
clementer effundatr .®)
59 Et fiunt modo supra nn, 14-16 descripto.litaniis expletis flecti
ad ordinem Presbyteratus recedunt in partem et fit Consecratic
Diaconorum usque ad traditionem 1ibri Evangeliorum inclusive,
60 Consecratione Diaconorum peracta Consecrati recedunt in partem et accedunt ήElecti ad ordinem Presbyterii et coram Episcopo
in modum coronae genuflectunt.
+
Ordinatio in Pontificali Romano proposita multas incogruentias
secumfert: Litaniae e.gr. cantantur , Eleotis ad Presbyteratum
nondum nominatim vocatis et Episcopo praesentatis.
ad 58: a) Cf. supra n.13 : Textus receptus est textus äinvitatorii Consecrationis Diaconi, leviter mutatus. “ PR: . 51 À
: L)
61 Episcopus versus aû populum ateit:)
‘Oremus, dilectissimi,...! (of.supra n,40),
:
Diaconus
‘ ‘Plectamus genua'. 7 Et omnes in silentio orant pro Eectis. Deinde surgit solus Episcopus et Geposita mitra cantat
(vel elara voce dicit} orationem ( supra n. 42 notatem),
62 Et fiunt ommis modo supra mnn.45 - 51 deseripto.
63 Demum Épiscopus omnes Consecretos , primo Fresbyteros,
.Aeinde Diaconos , recipit ad osculum pacis dicens: ‘Pax tibi'
R,.: ‘Et cum spiritu tu.
ad 61: a) Post Consecrationem Diaconorum peractam necessaria videtur aliqua oratio praeparatorisa, ritum sacramentalem Consecra... tionis Presbyterorum praeparans. - Modus propositus etiam respicit normam un Constitutione ‘Sacrosanctum Consilium' in art, 31 statutam: 'Sacrum quoque silentium suo tempore to servetur!,
0 . ‘: PF. BERNARDUS BOTTE, OSB
rs . . Belator
‘ . . PUR D. BRUNO KDEINHEYER
‘ foot a secretis